Tuzla Aydınlı Sanayi Bölgesi’nin devasa imalat hangarlarına, 8000 tonluk sıcak dövme preslerinin ve otomatik CNC torna tezgahlarının derinden gelen ritmik gümleme sesine, TEM otoyolundan geçen ağır tonajlı kargo tırlarının gürültüsü karışırken, semtteki meslek lisesinin çıkış zili gürültüyle yankılandı. On altı yaşındaki Melike, okul ceketini çıkarıp çabucak sırt çantasına koydu ve kalın yün atkısına sarındı. Sınıf arkadaşlarının otobüs duraklarına doğru yürürken akşam planları yapmasını tebessümle reddederek, adımlarını bor yağı, işlenmiş çelik tozu ve ağır döküm dumanı kokan Anadolu yakasındaki sanayi alanına doğru çevirdi.
Melike, dev konteyner gemileri ve okyanus tankerleri için yüksek basınçlı çelik flanşlar ve vana gövdeleri ustası olan babasının indüksiyon fırınındaki hidrolik valfin patlaması sonucu iki elinde kalıcı doku kaybı ve işitme engeli yaşaması üzerine altı ay önce ailenin tek geçim kaynağı haline gelmişti. Dört nüfuslu evin kirası ve babasının her ay tekrarlanan fizik tedavi ile medikal kontrol masrafları bu genç kızın omuzlarındaydı. Lise eğitimini aksatmadan akşamları tersaneler, kuru havuzlar ve büyük gemi inşa projeleri için aşırı basınca dayanıklı çelik flanşlar, kör kapaklar ve sızdırmazlık kovanları üreten bu fabrikada çapak alma, mikronluk optik kumpas denetimi ve vakumlu ambalaj işçisi olarak çalışıyordu.
Atölye; bin altı yüz derece sıcaklıktaki indüksiyon fırınlarının derinden gelen ritmik gümleme sesi, havalı çapak neşterlerinin tiz vızıltısı, kesme yağı dumanı ve ağır metal kokusuyla kaplı devasa bir yerdi. Görevi; fırın hattından çıkan sıcak çelik flanş parçalarının kenarlarındaki mikroskobik pürüzleri pnömatik elmas neşterle temizlemek, dijital mikroskop ve kumpas ile et kalınlığı toleranslarını doğrulamak ve hazır olan hassas parçaları vakumlu steril ambalajlara koyup ahşap kasalara istiflemekti. Saatlerce sıcak fırınların karşısında durmaktan yüzü kızarır, neşter tutmaktan parmak boğumları titrer ve metal buharı genzini yakarak gözlerini sızlatırdı.
Melike’nin tek hayali, İstanbul Teknik Üniversitesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü’nü kazanarak gemi makineleri, pnömatik sistemler ve akışkanlar mekaniği üzerine uzmanlaşan bir mühendis olmaktı. Ambalaj tezgahının karşısındaki beton kolona Fizik ve Kimya özet kartlarını asmıştı. Bir yandan iki eliyle ağır çelik parçaların çapaklarını temizlerken, gözleriyle duvardaki termodinamik, akışkanlar mekaniği ve analitik geometri denklemlerini takip eder, zihninden işlemleri yapmaya çalışıyordu. Preslerin çıkardığı ritmik gürültüyü zihnini odaklamak için bir tempoya dönüştürmüştü.
O gece, Tuzla Tersanesi’nde yapımı süren dev kargo gemisi için acilen sevk edilecek yüz adetlik özel çelik flanş setinin son kontrolü, çapak temizliği ve ambalajlanması bitirilmek zorundaydı. Atölye sorumlusu rahatsızlanıp erken ayrılınca tüm yük Melike’ye kaldı. Saatlerce duman ve metal tozunun ortasında parçaları tek tek kontrol etti, çapaklarını sıyırdı ve özel ahşap kasalara istifledi. Gece saat yarımı gösterdiğinde ambalajlama ancak bitti. Üstü başı döküm tozu ve ağır fabrika kokar halde binayı kilitledi. Aydınlı Sanayi minibüs duraklarına doğru yürürken esen soğuk poyraz yüzüne çarptı; ama Melike, bu koca şehrin Anadolu yakasındaki zorluklarına rağmen kendi kaderini çelik bir iradeyle şekillendirdiğini çok iyi biliiyordu.
Kaynaklar
Bilgileri güncel ayrıntılarıyla doğrulamak için kaynak sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.