Şehir Rehberi

Derya’nın Beykoz, Anadolu Kavağı ve Yoros Kalesi Yolu’ndaki Cam Üfleme ve Füzyon Sanatı Mücadelesi

Teslim saatine son birkaç dakika kala taş sarnıçtaki sergi alanına ulaşan Derya, eserini jüri üyelerinin karşısına çıkardı. Sunumunda yaşadığı kazayı ve cam kürenin kırıldıktan sonra gümüş dokunuşlarla kazandığı bu yeni ruhu anlattı. Jüri üyeleri, eserin üzerindeki bu özgün tekniğe ve genç kızın pes etmeyen iradesine hayran kalarak çalışmayı birincilikle ödüllendirdi.

Ekim ayının sonlarına doğru Karadeniz’den Boğaz’a doğru süzülen sert ve hırçın bir poyraz, Anadolu Kavağı’nın balıkçı kokan dik sokaklarını dövüp Yoros Kalesi’ne çıkan patikadaki meşe ağaçlarını gürültüyle sallarken; Derya kucağındaki ahşap muhafaza kutusunu, ısıya dayanıklı özel seramik kalıplarını ve hassas cımbız takımlarını düşürmemek için yokuşu güçlükle tırmanıyordu. Marmara Üniversitesi Cam ve Seramik Bölümü son sınıf öğrencisi olan Derya, Sinop’un deniz kenarındaki ahşap evlerinden İstanbul’a, geleneksel Beykoz çeşm-i bülbül cam zanaatını modern cam füzyon teknikleriyle harmanlayarak heykelsi cam panolar üretme sevdasıyla gelmişti. Anadolu Kavağı’nın arka sokaklarında, rüzgâr aldıkça pencereleri zangırdayan tek odalı bir çatı katında yaşıyor; akşamları sahildeki bir balık lokantasında ağ temizleyip masa silerek hem ev kirasını çıkarıyor hem de opal cam çubukları, şeffaf cam plakaları ve yüksek dereceli fırın malzemeleri için para biriktiriyordu.

O gün, hayatının en önemli dönüm noktası sayılan uluslararası bir cam sanatı sergisinin kurgu ve teslim günüydü. Yoros Kalesi’nin hemen altındaki tarihi bir taş sarnıçta düzenlenecek "Boğaz’ın Işığı ve Camın Hafızası" temalı sergi için aylardır uykusuz kalarak hazırladığı, kobalt mavisi ve şeffaf cam hatları birleştirerek üflediği devasa "Kavaklar ve Boğaz Ağzı" cam küresini jüriye ulaştırması gerekiyordu. Eğer eseri dereceye girerse hem Çekya’daki Prag Cam Sanatları Akademisi’nde iki yıllık burslu uzmanlık eğitimi imkânı kazanacak hem de altı aydır biriken malzeme borçlarını tamamen kapatabilecekti. Günlerdir sıcak cam fırınının karşısında gözüne tek damla uyku girmemiş, cam şekillendirmekten elleri ve kolları hafif yanık izleriyle dolmuştu.

Ancak Yoros Kalesi patikasının en dik ve çakıllı virajında ilerlerken, kale restorasyon alanından fırlayan sahipsiz iki sokak köpeği birden gürültüyle Derya’ya doğru koştu. Anlık bir korkuyla kenardaki toprak sete doğru geri adımlayan Derya’nın ayağı, ıslak ve kaygan çakıl taşlarında kaydı. Sertçe yere kapaklanan genç kızın kucağındaki ahşap muhafaza kutusu elinden fırlayarak taş barikata çarptı. Kutunun kapağı açıldı ve içerideki o narin kobalt mavisi cam küre sert taşa vurarak büyük bir gürültüyle çatırdayıp üç büyük parçaya ayrıldı; üzerindeki ince cam lifleri etrafa saçıldı.

Derya, dizlerindeki çiziklerin ve avuçlarına batan cam tozlarının acısını hissetmeden, toprağın üzerine dağılan kobalt mavisi cam parçalarına bakarak donakaldı. Haftalarca fırın sıcaklığında ter döktüğü uykusuz geceler, nasırlı elleri ve Prag hayalleri saniyeler içinde o soğuk toprağın üzerinde yok olup gitmişti. Ağlamaktan nefesi kesilen genç kız, Beykoz’un bu hırçın ve rüzgârlı tepesinde ne kadar çaresiz kaldığını hissetti.

O sırada patikanın hemen kenarındaki eski bir cam döküm atölyesinden çıkan, Beykoz’un yarım asırlık emektar cam ustası "Selim Usta" gürültüyü duyup dışarı koştu. Derya’nın çaresizce cam parçalarını toplamaya çalıştığını görünce onu kolundan tutup kaldırdı, omuzlarına fırın isi kokan önlüğünü örterek alevleri parıldayan cam fırınının yandığı atölyesine götürdü.

Selim Usta, Derya’ya sıcak bir ada çayı uzattıktan sonra kırılan cam kürenin parçalarını inceledi. "Cam kırılır, ışık yön değiştirir ama üfleyen nefes kaybolmaz kızım," dedi babacan bir sesle. "Eski Beykoz cam ustaları çatlayan camı çöpe atmazdı; kırık hatların arasına erimiş şeffaf kehribar reçinesi akıtır, çatlakların birleştiği noktalara gümüş tozu serperek o hasarı eserin ışığı kıran ana damarına dönüştürürlerdi. Camın kırıldığı yer, ışığı en kırılgan ve en güzel yansıttığı yerdir."

Dış referanslar

Kaynaklar

Bilgileri güncel ayrıntılarıyla doğrulamak için kaynak sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.

  1. anadoluescortlari.comanadoluescortlari.com